Pojezierze Myśliborskie
Wybrane Jeziora
Pojezierze Myśliborskie o powierzchni 1800km2, jest tylko niewielkim fragmentem położonego najdalej na zachód Pojezierza Zachodniopomorskiego. Malownicze rzeki, płynące często wąwozami, łączą ze sobą liczne jeziora, tworzące trzy wyraźne zgrupowania, wśród których największe znajduje się w centralnej części pojezierza, w rejonie miasta Myślibórz.
Jezioro Myśliborskie
Jezioro Myśliborskie, jedno z największych pod względem powierzchni jezior w byłym województwie gorzowskim (powierzchnia lustra wody wynosi 617,7 ha), położone jest w pasie pojezierzy, których ten fragment nazywa się od nazwy jeziora Pojezierze Myśliborskie, w dorzeczu rzeki Myśli.
Ten typowo polodowcowy zbiornik charakteryzuje się wydłużonym kształtem ciągnącym się z północnego wschodu na południe (długość maksymalna wynosi 6500 m, szerokość maksymalna - 1600 m), co znajduje swój wyraz również we wskaźniku wydłużenia - 4,1. Jezioro Myśliborskie można podzielić na 2 części: część północną, większą, rozszerzoną, o słabo rozwiniętej linii brzegowej, oraz część południową, węższą, o urozmaiconym kształcie, z półwyspami i zatokami, o czym świadczy wskaźnik rozwoju linii brzegowej (WL= 2,39).
Wśród nich wyróżnia się tu największa ze wszystkich zatoka południowa. Przy jej wschodnim brzegu leży miasto Myślibórz w dolinie rzeczki Myśli, która w tym miejscu wypływa z południowo - wschodniego krańca jeziora. Wzdłuż brzegów biegnie dość szeroki pas płycizny przybrzeżnej (powierzchnia pasa do głębokości 5 m wynosi 31% powierzchni zbiornika) poszerzający się w południowej części jeziora. Stosunkowo szeroki w wielu miejscach litoral, uniemożliwia rozwój ikry, bytowanie narybku i z tego względu przyczynia się do dość dużych możliwości produkcyjnych akwenu. Według danych uzyskanych od rybaków, jezioro Mysliborskie ma ukształtowanie dna dość skomplikowane. Płycizna przybrzeżna jest szersza od strony zachodniej niż od wschodniej, gdzie załamuje się stromym stokiem w głąb jeziora. Największy zasięg obejmuje płycizna od strony płn.-wschodniej jeziora, gdzie jeszcze w odległości około 100 m od brzegu głębokość wynosi zaledwie 1,5 m. Przez środek jeziora, bliżej brzegu wschodniego, biegnie regularnie rynna o głębokości 15-25 m, zaczynająca się przy półwyspie, na którym leży Kol. Brzezowska i ciągnąca się aż po ujście kanału dopływowego, z jeziora Łubie. Maksymalna głębokość rynny, a zarazem i całego jeziora wynosi 22,3 m. Drugi głęboczek, mniejszy i płytszy (15 m. głębokości) znajduje się w środku rozszerzenia jeziora, na południe od Kruszwina. Między nią a brzegiem jeziora pod Kruszwinem znajduje się piaszczysta mielizna o głębokości 4 m. Występuje tu aż 29 gatunków ryb słodkowodnych, śród których dominują ryby karpiowate, choć nie brak jest ryb drapieżnych (szczupak, sandacz, okoń i węgorz) i siejowatych.
Jezioro Łubie
Jezioro Łubie, często również nazywane jeziorem Głazów (od miejscowości położonej nieopodal) jest blisko 2,5 krotnie mniejszym akwenem w porównaniu do jez. Myśliborskiego, leżącym w dorzeczu rzeki Mysli.
Powierzchnia lustra wody tego akwenu wynosi 182,2 ha, a powierzchnia wysp 0,3 ha. Jako jezioro pochodzenia polodowcowego jest silnie rozczłonkowane, co znajduje odzwierciedlenie w wartościach wskaźników rozwoju linii brzegowej (WL = 2,24) i wskaźnika wydłużenia (1,7). Wskazuje to na występowanie w litoralu spokojnych miejsc tarliskowych i żerowiskowych dla młodocianych stadiów ryb. W kierunku południowo-zachodnim oraz południowo wschodnim wysunięte są dwie odnogi i kilka mniejszych zatok. Zróżnicowane głębokości w poszczególnych częściach jeziora, a także występujące w nim przewężenia utrudniają wymieszanie się wody. W szerszej, centralnej części zbiornika znajduje się głęboczek (8,8 m), co w połączeniu ze znaczną powierzchnią lustra wody powoduje, że głębokość względna jest stosunkowo niska (0,0065). Jezioro Łubie charakteryzuje się silnie urozmaiconym dnem, o wklęsłej misie jeziornej, o czym świadczy niski wskaźnik głębokości (0,280). W większej części zbiornika litoral jest stosunkowo szeroki w szczególności w licznych wypłyconych zatokach. Fakt ten jest przyczyną, że strefa do głębokości 2,5 m jest dość znaczna i stanowi 54,1% powierzchni lustra wody.
Jezioro jest typu sandaczowego w związku tym doskonałe warunki rozrodu i wzrostu ma ten gatunek ryby, której populacjia w ostatnich latach znacznie wzrosła. Obok sandacza jezioro zamieszkują okonie, szczupaki i ryby karpiowate (głównie leszcze, liny i karasie).
Jezioro Renickie
Jezioro Renickie jest typowym jeziorem rynnowym, położonym na południowy - wschód od jeziora Myśliborskiego, w dorzeczu rzeki Mysli. Powierzchnia lustra wody tego zbiornika wynosi 51,1 ha. Jezioro ma postać rynny ciągnącej się z północy na południe. (długość maksymalna jeziora wynosi 2240 m, przy szerokości maksymalnej 320 m). Mimo wydłużonego esowatego kształtu (wskaźnik wydłużenia wynosi 7,0), linia brzegowa jest silnie rozwinięta, z licznymi mniejszymi zatokami i półwyspami. Wcięta w utwory morenowe misa tego zbiornika charakteryzuje się trzema głęboczkami - w północnej części - głębokość maksymalna wynosi 6,2 m, oraz 5,7 m, natomiast w południowej cześć, znacznie głębszej wartość ta wynosi 8,3 m. Warstwa wody o głębokości do 2,5 m stanowi 33,3% powierzchni zbiornika, co wskazuje na dość szeroką strefę litoralu i liczne miejsca do rozrodu i wychowu młodzieży różnych gatunków ryb. W północnej części akwenu znajduje się odpływ, niedostępny dla łodzi, który uchodzi do jeziora Łubie.
Dookoła brzegów akwenu znajduje się dość wąski pas trzcin, miejscami dochodzący do 5-6m. Roślinność wynurzona, jak i zanurzona mało zróżnicowana gatunkowo i ilościowo.
Biorąc pod uwagę cechy morfometryczne i środowiskowe tego zbiornika i znaczną jego mętność akwen ten zaliczany jest do jezior sandaczowych. Oprócz sandacza, którego nieliczna populacja została w jeziorze) możemy złowić okonie, szczupaki, węgorze i białą rybę głównie leszcze, płocie, liny, karasie i pozostałości po państwowej gospodarce rybackiej - amury, karpie i tołpygi. Te ostatnie nielicznie występują , jednakże mogą zaskoczyć niejednego wędkarza. Dla przykładu w ubiegłym roku złowiono w jeziorze tołpygę o masie 15,2kg oraz olbrzymiego okonia 2,5kg. Jednakże na co dzień wędkarze poławiają głównie białą rybę, głównie leszcza (do 1kg) - którego populacja jest dość liczna. Występowanie dużych ryb w jeziorze świadczy o małej intensywności eksploatacji rybackiej zbiornika. Jak się dowiedziałem w jeziorze prowadzona jest gospodarka rybacko-wędkarska, a połowy rybackimi narzędziami połowu prowadzone są tylko okresowo. W związku z tym można mieć nadzieję, że duże ryby nadal będą poławiane3 przez wędkarzy.
Jezioro Wierzbnickie
Jezioro Wierzbnickie jest zbiornikiem przepływowym, zasilanym przez wody rzeki Myśli. Ciek ten łączy ww. akwen z położonym około 1-2 km na północ jeziorem Mysliborskim. Akwen ten o powierzchni lustra wody wynoszącej 23,0 ha, kształtem zbliżony jest do prostokąta. Maksymalna długość i szerokość akwenu wynoszą odpowiednio 1470 m oraz 480 m. Maksymalna głębokość akwenu wynosi 3,2 m, przy głębokości średniej 1,6 m. Dno pokrywa dość gruba warstwa mułu, tylko w nielicznych miejscach (przy odpływie Myśli) brzeg jest mulisto-piaszczysty. Zbliżona głębokość większej części zbiornika, brak większych przeszkód i progów podwodnych ułatwiają mieszanie się wód. Brzegi jeziora są niskie, podmokłe, zarośnięte trzciną, mimo tego dostępne niemalże ze wszystkich stron. Ze względu na bliskość i połączenie z jeziorem Myśliborskim, w jeziorze Wierzbnickiem występuje podobna struktura gatunkowa ichtiofauny (nie ma tu tylko siei).
Najczęściej wędkarze poławiają tu leszcze, płocie, liny i karasie, a wśród ryb drapieżnych: szczupaki i okonie, choć w niektórych okresach roku dość liczna jest tutaj populacja sandacza i węgorza, które prawdopodobnie migrują tu z jeziora Myśliborskiego. Jeszcze kilkanaście lat temu jezioro Wierzbnickie słynęło z dużych leszczy, których populacja szybko rosła. Wynikało to ze znacznego zanieczyszczenia jeziora bytowymi z Myśliborza. Od kilku już ta woda wybudowano miejską oczyszczalnię ścieków do której przewożone są zanieczyszczenia a jakość wody opisywanego akwenu znacznie wzrosła. Prawdopodobnie dlatego do ubogiego rybostanu jeziora z lat 70tych, dołączyły ryby bardziej wymagające (sandacz, szczupak, czasami pojawiają się karpiowate ryby reofilne- kleń, jaź). Zbiornik ten ze względu na swoje cechy i skład ichtiofauny należy do tzw. jezior linowo-szczupakowych.
Jezioro Czółnów (Czółnowskie)
Jezioro Czółnów o powierzchni 28,1 ha jest jednym z mniejszych jezior Pojezierza Myśliborskiego. Położone w dorzeczu rzeki Myśla ma kształt wydłużonej elipsy (długość maksymalna - 1080 m), rozszerzonej w części środkowej zbiornika (szerokość maksymalna - 495 m). Te cechy morfometryczne znajduje swój wyraz we wskaźniku wydłużenia (2,18) oraz słabo rozwiniętej linii brzegowej (WL=1,37). W części północno-zachodniej oraz południowo- wschodniej występują dwie duże zatoki. ).
Dno zbiornika jest dość urozmaicone, i pokrywa je dość gruba warstwa mułu. Według pomiarów batymetrycznych zbiornika przeprowadzonych przez Instytut Rybactwa Śródlądowego w Olsztynie, maksymalna głębokość zbiornika wynosi 4,3 m, jednakże płytkie zatoki i wypłycenia decydują o stosunkowo niskiej głębokości średniej (1,9 m). Według moich pomiarów maksymalna głębokość nie przekracza 2,2m, co wskazuje że zbiornik ten ma tendencję do znacznego zamulania. Brzegi akwenu dostępne tylko od zachodu (od strony miejscowości Czółnów) oraz od płn.-wschodu od lasu. Ze względu na niewielką głębokość zbiornik ten silnie zarasta w okresie letnim i wówczas połowy ryb są znacznie utrudnione. W tym okresie warto przyjechać tu i podziwiać typową dla jezior Polski strefowość roślin. Oprócz wszędobylskich moczarek, wywłóczników i rogatków można tu zobaczyć występujące na brzegach i w płytkiej wodzie: czermień błotną, niezapominajkę błotną i kosaćca żółtego, a wśród roślin głębiej zakorzenionych: grzybień biały i grążel żółty. Rybostan nie jest taki bogaty jak poprzednich jezior, występują tu głównie ryby typowe dla jezior linowo-szczupakowych. Wśród nich na uwagę zasługują: liny, szczupaki, karasie, których populacje są dość liczne. Jako towarzyszące występują: płoć, leszcz, okoń, ale trafiają się również ładne karpie i węgorze. Niestety tych ostatnich jest bardzo mało ze względu że w ubiegłych latach nie prowadzono zarybień tymi gatunkami ryb. Jednakże warto tu zasadzić się na złociste liny, które intensywnie żerują po tarle wśród roślinności podwodnej. Widać wówczas przemieszczające się bąble powietrza i unoszący się muł. Jednak w okresie wakacyjnym do połowu lina radziłbym wybrać sobie miejsce tzw. oczko pomiędzy roślinnością, która w innych miejscach może spowodować że wędkowanie nie będzie przyjemnością.
Dzierżawcą tych zbiorników jest Gospodarstwo Rolno-Rybackie, Grzegorz Siwek, Wełtyń, ul. Gryfińska 33. Więcej informacji o tych zbiornikach można znaleźć na stronie: www.naryby.biz, a plany batymetryczne jezior uzyskać pisząc do dzierżawcy na e-mail: gosp.ryb.mysliborz@wp.pl.
Grzegorz Siwek
– Komentarze –
A tak na marginesie to fajna stronka 
